Συνήθεις παθήσεις

Ροχαλητό

Ροχαλητό – Άπνοιες στον ύπνο

 

α. Τι είναι ροχαλητό και τι άπνοια;
Ροχαλητό ονομάζεται ο εισπνευστικός συνήθως ήχος που προκαλείται κατά τη διάρκεια του ύπνου. Παράγεται κυρίως από τη δόνηση κάποιων ιστών (της μαλακής υπερώας, της σταφυλής και των πλαγίων τοιχωμάτων του στοματοφάρυγγα, και σπανιότερα από το κατώτερο τμήμα του φάρυγγα), όταν περνάει από εκεί ο αναπνεόμενος αέρας.
Άπνοια στον ύπνο λέμε την περίοδο κατά την οποία η ροή του αέρα δια μέσου της οδού που αναπνέουμε (της μύτης και του φάρυγγα) διακόπτεται για τουλάχιστον 10 δευτερόλεπτα.
Η αποφρακτική άπνοια στον ύπνο προκαλείται από την απόφραξη αυτής της οδού, κατά την οποία όμως αυτός που ροχαλίζει εξακολουθεί να προσπαθεί να αναπνεύσει. Έτσι, ο κορεσμός του οξυγόνου στο αίμα πέφτει και η προσπάθεια της αναπνοής αυξάνει, με αποτέλεσμα ο ασθενής να ξυπνάει, οπότε σταματάει η άπνοια.

 

β. Πόσο συχνά είναι;
Το ροχαλητό είναι συχνό, υπολογίζεται ότι 25% των ενηλίκων ανδρών και 15% των ενηλίκων γυναικών ροχαλίζουν κάθε βράδυ. Από αυτούς που ροχαλίζουν, το 34% ως και 60% εμφανίζει υπνική άπνοια.

 

γ. Τι προκαλεί και επιδεινώνει το ροχαλητό και την άπνοια;
Παράγοντες οι οποίοι αυξάνουν την πιθανότητα κάποιος να ροχαλίζει και να κάνει άπνοια είναι κυρίως οι εξής: το αυξημένο σωματικό βάρος-παχυσαρκία, η ηλικία (>40ετών), το φύλο(οι άνδρες έχουν 8 φορές μεγαλύτερη πιθανότητα να εμφανίσουν άπνοια), το κάπνισμα, το αλκοόλ, τα ηρεμιστικά-καταπραϋντικά φάρμακα, διάφορες ενδοκρινικές ανωμαλίες (π.χ. υποθυρεοειδισμός), και βέβαια ανατομικές ανωμαλίες της μύτης, του στόματος και του φάρυγγα.

 

δ. Ποιες είναι οι επιπτώσεις της άπνοιας και του ροχαλητού στη ζωή μου;
Η άπνοια συχνά προκαλεί υπνηλία και κόπωση κατά τη διάρκεια της μέρας, πρωινούς πονοκεφάλους, διανοητική έκπτωση, απώλεια μνήμης, αδυναμία συγκέντρωσης, μείωση της αποδοτικότητας στην εργασία, σεξουαλική δυσλειτουργία, αύξηση του κινδύνου τροχαίων ατυχημάτων.
Η πτώση του οξυγόνου στο αίμα έχει ως αποτέλεσμα να εμφανίσουμε υπέρταση, καρδιακή αρρυθμία, καρδιακή ανεπάρκεια, έμφραγμα ακόμα και εγκεφαλικά επεισόδια.
Επομένως, το ροχαλητό και η άπνοια, εκτός από το σοβαρό πρόβλημα που δημιουργούν σε αυτούς που κοιμούνται μαζί μας, μπορούν να είναι και σημαντική απειλή για την υγεία μας.

ε. Ποιά είναι η αντιμετώπιση του ροχαλητού; Υπάρχει θεραπεία για το ροχαλητό; Πώς μπορεί να με βοηθήσει ο γιατρός μου;
Η κλινική εξέταση από τον ωτορινολαρυγγολόγο μπορεί να αποκαλύψει αρκετά συχνά: στραβό ρινικό διάφραγμα στη μύτη, πολύποδες ή αλλεργική ρινίτιδα,  μακριά και παχιά σταφυλή και μαλακή υπερώα, υπερτροφικές αμυγδαλές και αδενοειδείς εκβλαστήσεις (κρεατάκια), πάχυνση των τοιχωμάτων του φάρυγγα, μεγάλη γλώσσα,  μετατοπισμένη προς τα πίσω την κάτω γνάθο, σπανιότερα όγκους που αποφράσσουν την αναπνευστική οδό, κ.α..
Η μελέτη του ατόμου που ροχαλίζει ή πάσχει από υπνική άπνοια περιλαμβάνει εκτός από την κλινική εξέταση και μελέτη ύπνου, η οποία αποκαλύπτει κατά πόσο υπάρχει πρόβλημα, καθώς και την έκταση και τη σοβαρότητά του. Στη συνέχεια θα πρέπει να διερευνηθούν οι παράγοντες οι οποίοι μπορούν να διορθωθούν, τόσο αυτοί που αφορούν τις συνθήκες ζωής-συνήθειες του ασθενούς, όσο και αυτοί που αντιμετωπίζονται χειρουργικά από το θεράποντα ωτορινολαρυγγολόγο. Με αυτό τον τρόπο, καθορίζεται ένα από κοινού με το γιατρό σας σχέδιο αντιμετώπισης του ροχαλητού.

Οι χειρουργικές επεμβάσεις για το ροχαλητό και την αποφρακτική άπνοια τα τελευταία χρόνια έχουν απλοποιηθεί σε μεγάλο βαθμό και εκτελούνται συνήθως με τοπική αναισθησία και χωρίς ιδιαίτερο πόνο, αφού χρησιμοποιούνται οι ραδιοσυχνότητες ή ειδικά «σκληρυντικά» υλικά.
Εν τω μεταξύ, αν το σύνδρομο της άπνοιας είναι επικίνδυνο για τη ζωή του ασθενούς,  θα πρέπει να συζητηθεί το ενδεχόμενο χρήσης συσκευής συνεχούς θετικής πίεσης ( C-PAP),  μέχρις ότου οι καρδιοαναπνευστικές λειτουργίες επανέλθουν σε αποδεκτά για τη διενέργεια χειρουργικής επέμβασης επίπεδα. Η χρήση συσκευής υποβοήθησης είναι επίσης απαραίτητη αν το σύνδρομο είναι βαρύ και δεν υπάρχει δυνατότητα αντιμετώπισής του χειρουργικά, κάτι το  οποίο θα το κρίνουν οι γιατροί σας.